Thứ trưởng Nguyễn Thành Hòa cho biết: Mục đích của Hội nghị lần này là nhằm đánh giá kết quả công tác xuất khẩu lao động của các đơn vị trong năm 2009 và đề ra các chính sách và giải pháp cũng như phương hướng và nhiệm vụ trong năm 2010. Đồng thời, hội nghị lần cũng là dịp để các đơn vị, doanh nghiệp có điều kiện trao đổi, học hỏi kinh nghiệm cũng như tìm giải pháp tháo gỡ kịp thời các vấn đề vướng mắc, tồn tại để thực hiện tốt công tác xuất khẩu lao động trong thời gian tới.
Tại hội nghị, ông Nguyễn Hải Nam – Giám đốc Công ty SOVILACO cho biết: Trong những năm qua, SOVILACO đã đưa được hàng chục ngàn lao động đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài, đặc biệt là lao động nghèo ở các vùng sâu, vùng xa có việc làm và thu nhập ổn định, góp phần tích cực cho việc xóa đói giảm nghèo. Một trong những thành công của SOVILACO trong việc đưa lao động đi làm việc ở nước ngoài là đảm bảo được thu nhập cao và ổn định cho người lao động. Trong đó, chất lượng lao động là một trong những yếu tố quan trọng để giữ vững uy tín, duy trì thương hiệu và phát triển thị trường. Việc giải quyết các chính sách xã hội cho người cho người lao động cũng được công ty thực hiện nghiêm túc, luôn đặt quyền lợi của người lao động lên trên hết. Vì vậy, công tác xuất khẩu lao động luôn được thực hiện theo phương châm 3 tốt: Hợp đồng tốt, chất lượng lao động tốt và bảo về quyền lợi người lao động tốt.
Trong năm 2009, mặc dù gặp nhiều khó khăn do suy thoái kinh tế thế giới đã tác động tới sản xuất, kinh doanh song công ty vẫn nỗ lực phấn đấu hoàn thành tốt nhiệm vụ chỉ tiêu của Bộ giao như: đưa được trên 1.077 lao động đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài, trong đó thị trường Trung Đông là 444 lao động, Malaysia và Singapore 337, Hàn Quốc + Nhật Bản 111 người, Libya 52 người, Macao 05 người, Liên Bang Nga 113 người và Sip 15 người, góp phần đưa tổng doanh thu đạt trên 39.560.386.342 đồng, nộp ngân sách Nhà nước 625.311.000 đồng, lợi nhuận đạt 386.566.771 đồng. Thu nhập bình quân của cán bộ, nhân viên công ty đạt trên 10 triệu đồng/người/tháng.
Ngoài ra, trong năm 2009, Trường TCN Nhân lực Quốc tế thuộc công ty cũng đã đào tạo giáo dục định hướng cho trên 1.200 lao động, đào tạo trung cấp nghề cho trên 244 học sinh, và 4.280 lượt học viên phục vụ nhu cầu xã hội. Cùng với những thế mạnh đó, từ đầu năm 2005 đến nay, công ty đã chuyển hướng đưa chuyên gia đi làm việc ở nước ngoài bao gồm kỹ thuật viên, kỹ sư, thợ hàn bậc cao (6G), đốc công làm việc ở các ngành nghề điện, điện tử, cơ khí, công nghệ thông tin, xây dựng… với thu nhập trên 1000 USD/tháng/người tại các thị trường Singapore, Nhật Bản, Hàn Quốc, UAE… Đến nay, Công ty đã đưa được trên 1000 chuyên gia đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài và trên 75.000 lao động làm việc có thời hạn tại các thị trường nước ngoài khác.
Năm 2010, SOVILACO phấn đấu đưa khoảng 1.500 lao động đi làm việc tại các thị trường nêu trên.
Còn theo báo cáo của Công ty Cung ứng Nhân lực Quốc tế và Thương mại (SONA), trong năm 2009, Công ty cũng gặp khó khăn chung như các doanh nghiệp xuất khẩu lao động trong nước do suy thoái kinh tế thế giới, song SONA đã quyết tâm nỗ lực phấn đấu và củng cố, mở rộng thị trường, đặc biệt là tập trung ưu tiên cho hoạt động xuất khẩu lao động tại các thị trường có tiềm năng nên năm 2009 công ty đã đưa được trên 2.251 lao động đi XKLĐ, góp phần đưa tổng số lao động của công ty đang làm việc tại nước ngoài lên 3.500 người. Trong đó, thị trường Libya 1.396 người (nâng tổng số lao động đang làm việc tại Libya lên 2.296 người), Đài Loan 80 lao động, Malaysia 140 lao động, Ukraina và Dhabi 115 lao động… .
Ngoài ra, Công ty cũng đã được Bộ giao thực hiện thí điểm Nghị quyết 30a của Chính phủ về hỗ trợ huyện nghèo tại các tỉnh Thanh Hóa, Quảng Bình và Bắc Giang với tổng số trên 230 người đã được tuyển chọn, đào tạo và đưa sang làm việc tại các thị trường như Libya, Đài Loan, với mức thu nhập cao, góp phần xóa đói giảm nghèo bền vững cho lao động nghèo tại các địa phương nêu trên.
Ngoài hoạt động xuất khẩu lao động, công ty còn đầu tư và kinh doanh các lĩnh vực khác như xuất nhập khẩu hàng hóa và các dịch vụ khác đã góp phần đưa tổng doanh thu trong năm 2009 đạt trên 281.216.872.707 đồng, trong đó xuất khẩu lao động đạt 27.403.269.642 đồng; nộp ngân sách nhà nước 16.446.315.554 đồng, lợi nhuận thực hiện đạt 2.465.979.673 đồng. Thu nhập bình quân của người lao động đạt trên 5 triệu đồng/người/tháng. Năm 2010, Công ty phấn đấu đưa trên 2.200 lao động đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài.
Báo cáo kết quả hoạt động của Trung tâm Lao động ngoài nước, Giám đốc Phan Văn Minh cho biết: Suy thoái kinh tế toàn cầu đã tác động tiêu cực đến nhu cầu tiếp nhận lao động và tu nghiệp sinh nước ngoài của Hàn Quốc và Nhật Bản trong năm 2009. Trước tình hình đó, Ủy ban chính sách lao động nước ngoài của Hàn Quốc đã quyết định cắt giảm ¾ hạn ngạch lao động nước ngoài được phép nhập cảnh vào làm việc tại Hàn Quốc so với hạn ngạch năm 2008. Để điều tiết thị trường lao động nội địa, trong năm 2009, Bộ Lao động Hàn Quốc đã 3 lần tạm dừng việc cấp giấy phép tuyển dụng lao động nước ngoài. Vì vậy, số lượng lao động của Việt Nam được chủ sử dựng lao động Hàn Quốc lựa chọn giảm nhiều so với năm 2008, thậm chí một số lao động đã được lựa chọn, ký hợp đồng lao động nhưng trước tình hình khó khăn, chủ sử dụng lao động Hàn Quốc đã phải hủy bỏ hợp đồng lao động.
Còn thị trường Nhật Bản, một số công ty Nhật Bản tiếp nhận tu nghiệp sinh bị phá sản hoặc gặp khó khăn phải thu hẹp sản xuất, nên đã hủy bỏ kế hoạch tiếp nhận, thậm chí một số tu nghiệp sinh đã phải dừng chương trình tu nghiệp trước thời hạn. Do vậy, kế hoạch mở rộng chương trình này theo thỏa thuận giữa lãnh đạo Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội và Hiệp hội phát triển nhân lực Quốc tế các doanh nghiệp vừa và nhỏ Nhật Bản (IMM) Japan) gặp nhiều khó khăn.
Mặc dù gặp nhiều khó khăn nêu trên, song trong năm 2009, Trung tâm đã phối hợp tốt với Cơ quan phát triển nguồn Nhân lực Hàn Quốc (HRD) tổ chức được 03 đợt tuyển chọn lao động trong ngành xây dựng, kiểm tra tay nghề hàn của người lao động để giới thiệu cho chủ sử dụng lao động trong ngành đóng tàu; tổ chức kiểm tra, đánh giá kỹ năng tay nghề của người lao động để giới thiệu cho chủ sử dụng trong ngành xây dựng. Qua đó, đã có gần 800 lao động được xuất cảnh làm việc tại Hàn Quốc trong ngành xây dựng và 48 lao động làm việc trong ngành đóng tàu của Hàn Quốc.
Thực hiện Quyết định 71 của Thủ tướng Chính phủ, Bộ đã giao Trung tâm phối hợp với Cục Quản lý lao động ngoài nước và các Sở Lao động – Thương binh và Xã hội như Yên Bái, Thanh Hóa và Quảng Ngãi tuyển chọn 148 lao động từ các huyện nghèo tham gia khóa đào tạo tiếng Hàn, trong đó có 127 lao động là người dân tộc thiểu số và hộ nghèo, chiếm gần 86% để chuẩn bị nguồn cho kỳ kiểm tra tiếng Hàn sắp tới.
Bên cạnh các nhiệm vụ nêu trên, công tác tuyển chọn tu nghiệp sinh cũng được chú trọng nâng cao cả số lượng và chất lượng. Trung tâm đã phối hợp chặt chẽ với Văn phòng IMM Japan tại Việt Nam trong công tác chuẩn bị, chủ động cải tiến quy trình, phương pháp tuyển chọn, nâng cao chất lượng ứng viên được tuyển chọn để đáp ứng yêu cầu của công ty tiếp nhận Nhật Bản.
Trong năm 2009, Trung tâm đã tổ chức 8 đợt tuyển chọn, tuyển được 119 tu nghiệp sinh và đã đưa đi 153 tu nghiệp sinh đi tu nghiệp tại Nhật Bản; tổ chức được 42 chuyến bay, đưa 4.837 lao động Việt Nam đi làm việc tại Hàn Quốc. Theo thống kê của Bộ Lao động Hàn Quốc, với số lượng lao động nhập cảnh của Hàn Quốc nêu trên, Việt Nam vẫn tiếp tục dẫn đầu trong 15 quốc gia đưa lao động vào làm việc tại Hàn Quốc theo chương trình EPS.
Tại Hội nghị, các đại biểu cũng được nghe đại diện Cục Quản lý Lao động ngoài nước, Vụ Tổ chức cán bộ và Vụ Kế hoạch Tài chính báo cáo đánh giá hoạt động, công tác quản lý, tổ chức bộ máy và quản lý tài chính năm 2009 và triển khai nhiệm vụ năm 2010 của doanh nghiệp, đơn vị sự nghiệp hoạt động xuất khẩu lao động.
Phát biểu kết luận Hội nghị, Thứ trưởng Nguyễn Thành Hòa nhấn mạnh: Năm 2009 là năm gặp nhiều khó khăn trong công tác giải quyết việc làm trong và ngoài nước, chỉ tiêu đề ra trong năm là giải quyết việc làm cho 1,7 triệu lao động, trong đó xuất khẩu lao động là 90 ngàn người. Song, do suy thoái kinh tế toàn cầu nên công tác xuất khẩu lao động chỉ đạt 73 ngàn lao động; trong năm 2009 cũng đã có 10 ngàn lao động xuất khẩu bị mất việc làm do suy thoái kinh tế toàn cầu. Tuy nhiên, chúng ta cũng đã thành công trong việc đưa 1000 lao động ở 62 huyện nghèo đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài theo Quyết định 71 của Thủ tướng Chính phủ.
Thứ trưởng cũng đánh giá cao về những kết quả đã đạt được của 2 công ty xuất khẩu lao động SOVILACO, SONA và Trung tâm lao động ngoài nước trong năm 2009 là một sự nổ lực, cố gắng lớn của tập thể, lãnh đạo các đơn vị. Tuy nhiên, những kết quả đó chưa thực sự tương xứng với các doanh nghiệp của Bộ.
Do vậy, Thứ trưởng đề nghị các đơn vị, doanh nghiệp cần tập trung đẩy mạnh công tác xuất khẩu lao động, thông qua các giải pháp cụ thể, thiết thực và đạt hiệu quả trong thời gian tới. Đồng chí cho rằng: Công tác đào tạo và giáo dục định hướng cho lao động đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài trong thời gian qua chưa được đầu tư nhiều; trình độ tay nghề, tác phong công nghiệp của người lao động còn hạn chế, chưa đáp ứng được yêu cầu đặt ra. Công tác đào tạo và giáo dục định hướng cho lao động trước khi đi làm việc ở nước ngoài không chỉ đào tạo về tay nghề, ngoại ngữ mà còn phải đào tạo tác phong công nghiệp, tính kỷ luật, văn hóa, tập quán của các nước đến làm việc.
Theo đó, trong năm 2010, các đơn vị cần tập trung đưa lao động sang các thị trường có thu nhập cao, ổn đinh; các thị trường thu hút lao động nhiều và mức lương ổn đinh như Libya, UAE, Malaysia, Nhật Bản, Đài Loan..; đẩy mạnh công tác đào tạo nghể; tổ chức liên kết, hợp tác đào tạo với các trường nghề và phối hợp với các địa phương để tổ chức tuyển chọn lao động, đặc biệt là lao động nghèo ở 62 huyện nghèo theo Quyết định 71 của Thủ tướng Chính phủ.
Đồng thời, đổi mới cách thức tổ chức tuyển chọn đội ngũ cán bộ, cộng tác viên để phát triển nguồn lao động ở địa phương. Triển khai nhanh công tác sắp xếp lại doanh nghiệp theo mô hình Công ty TNHH 1 Thành viên 100% vốn nhà nước tại 2 công ty: SOVILACO và SONA để Ban đổi mới doanh nghiệp cho ý kiến, đồng thời kiện toàn bộ máy tổ chức cán bộ của đơn vị. Thứ trưởng Nguyễn Thanh Hoà cũng đề nghị Cục Quản lý lao động ngoài nước cần tiếp tục hỗ trợ về thị trường cho các đơn vị trong thời gian tới.
Về đầu